De gevoeligheid van een kind met autisme

Mensen die niet zo heel bekend zijn met autisme, of met een vorm van autisme zoals PDD-nos of Asperger, denken wel eens dat autisten geen gevoel hebben. Dit is echter een misvatting, want autistische kinderen voelen vaak meer en intenser dan kinderen zonder autisme. Het invoelen en zich uiten is echter heel erg moeilijk voor deze kinderen.

Als wij bijvoorbeeld iemand zien die huilt, dan weten wij dat diegene hoogstwaarschijnlijk verdrietig is, en kunnen we meeleven.

Autistische kinderen kunnen zich niet inleven in het verdriet van een ander, ze kunnen daarom ook wel eens onbedoeld opmerkingen maken die voor een ander kwetsend zijn.

Kinderen met autisme hebben dus zeer zeker wel gevoel.

In deze blog gaat het over de gevoeligheid van de zintuigen van kinderen met een autisme aanverwante stoornis.

Overprikkeling van de zintuigen

Om me heen zie ik vaak dat kinderen met een ontwikkelingsstoornis zoals autisme, PDD-nos en het Syndroom van Asperger fysiek gevoeliger zijn dan hun leeftijdsgenoten zonder deze stoornissen. Ze geven bijvoorbeeld eerder aan dat ze pijn hebben en vinden het vaak ook niet fijn om te douchen, want een ruwe handdoek op hun huid voelt niet prettig aan.

Bovenstaand voorbeeld gaat over tast. Lars is extreem gevoelig voor aanraking. Dit is ook vaak wat opvalt bij kinderen. Naast overgevoeligheid voor aanraking komt het ook vaak voor dat kinderen overgevoelig zijn voor geluiden en smaken.

Sommige kinderen zijn zelfs extreem gevoelig voor luide geluiden of sterke geuren of houden er niet van om aangeraakt te worden.

Het tikken van de klok, het druppelen van water uit een defecte kraan, hoe stil ook, of het fladderen van een vlieg kan zulke kinderen tot razernij brengen. Te fel licht, zoals een TL-verlichting en te felle kleuren kunnen letterlijk een marteling zijn.

De gevolgen hiervan

De gevoeligheid van autistische kinderen kan nogal wat gevolgen hebben.

Gedrag wordt gekenmerkt als aanstellerij

De gevoeligheid kan je als buitenstaander snel interpreteren als aanstellerij, een reactie als: 'Kom op hoor, niet zo aanstellen!' is dan ook snel geplaatst. Dit is een begrijpelijke reactie, want wij kunnen ons niet voorstellen hoe gevoelig de prikkels zijn op de zintuigen van een kind met een autistische stoornis.

Het gedrag af doen als aanstellerij is een valkuil, een tip is om hier bedacht op te zijn.

Concentreren is zooo moeilijk..

De overgevoeligheid lijdt ertoe dat kinderen met autisme zich slechter kunnen concentreren.

Als wij aan het werk zijn dan worden we ook wel eens afgeleid door geluiden en gebeurtenissen om ons heen, maar wij kunnen ons hier aardig goed voor afsluiten. In de praktijk heb ik wel eens meegemaakt dat in gesprek met een kind, hij opeens iets zei over een naderende ambulance. Pas een paar tellen later, en door heel geconcentreerd te luisteren, kon ik de sirenes ook horen.

Je kunt je voorstellen dat als je veel meer informatie binnenkrijgt, het erg moeilijk is om je te concentreren.

Uiterlijke verzorging en persoonlijke hygiëne

Veel ouders maken zich zorgen over de uiterlijke verzorging van hun kind. Autistische kinderen lopen het liefst dag en nacht in dezelfde trui en in dezelfde broek, omdat dit fijn aanvoelt.

In de praktijk zie ik dat douchen en haren wassen vaak strijd opleveren. Dit is erg lastig om mee om te gaan, want ouders willen toch vaak dat hun kinderen er verzorgd bij lopen..

Hoe help jij je kind?

Structuur is ontzettend belangrijk bij deze kinderen. Alles moet heel duidelijk en voorspelbaar zijn, dan functioneert een autistisch kind het beste. Daarnaast zijn geduld en begrip hele belangrijke begrippen!

Wij zijn erg benieuwd naar ervaringen van ouders met de gevoeligheid van hun kind. Wie heeft er bijvoorbeeld tips en trucs, waar andere ouders iets aan kunnen hebben?

Laat het hieronder weten in een reactie!

Anja is medeoprichtster en eigenaar van Opeenrijtje.com. Naast het eigen bedrijf werkt zij als ambulant begeleider met jongeren met gedragsstoornissen. "Geweldige combinatie om de theorie in de praktijk te brengen en de praktijk in de theorie!"
Meer over Anja